Skutki rozwoju AI są szerokie i zróżnicowane. Z jednej strony w sposób oczywisty sztuczna inteligencja usprawnia wiele procesów, ale ma też negatywne konsekwencje, np. pogłębianie problemów związanych z niedoborem wody. Coraz częściej mówi się również o tym, że rozwój hiperskalowych centrów danych wywołuje istotne zawirowania na rynku sprzętu IT, wpływając na dostępność komponentów i ich ceny.
W tym artykule przyglądamy się, jak rosnący popyt na pamięć wykorzystywaną w systemach AI oddziałuje na rynek oraz w jaki sposób firmy mogą chronić się przed podwyżkami i zakłóceniami w łańcuchu dostaw, nie rezygnując przy tym z wydajności.
Co napędza niedobór pamięci RAM?
Obciążenia związane z AI wymagają ogromnej mocy obliczeniowej i dużych zasobów pamięci, bo przetwarzają ogromne ilości danych. Jak zauważa PC Mag „rozbudowane zasoby pamięci są kluczowe dla osiągania maksymalnej wydajności AI, co sprawia, że układy pamięci stają się niezbędne, by sprostać gwałtownie rosnącemu zapotrzebowaniu na moc obliczeniową dla sztucznej inteligencji”.
Ponieważ branża AI rozwija się dziś w zawrotnym tempie, zapotrzebowanie na pamięć RAM, DRAM i układy GPU rośnie szybciej, niż producenci są w stanie zwiększać podaż.
Znaczna część globalnej produkcji komponentów pamięci trafia dziś do serwerów zoptymalizowanych pod AI, wykorzystywanych w hiperskalowych centrach danych.
International Data Corporation (IDC) zwraca uwagę, że ogromny popyt ze strony globalnych hyperscalerów skłania producentów półprzewodników do skupienia się na wydajnej, ultraszybkiej pamięci HBM zamiast na DRAM, co jeszcze bardziej pogłębia i tak już ograniczoną dostępność tych komponentów.
Czym są RAM, DRAM i półprzewodniki?
Aby zrozumieć, dlaczego serwery zoptymalizowane pod AI przyczyniają się do niedoborów pamięci RAM, warto najpierw przyjrzeć się bliżej samym technologiom pamięci.
Poniższe zestawienie w skrócie pokazuje, czym są RAM, DRAM i HBM oraz jaki mają związek z półprzewodnikami.
Driven by rising demand for DRAM and HBM, AI’s impact on the semiconductor industry is severe and set to last for several years. Constraints in raw materials and semiconductor supply are making it increasingly difficult for manufacturers to keep up with production of these memory technologies, resulting in what PC Mag describes as “starved supply, with no drop in demand”.
Napędzany rosnącym popytem na DRAM i HBM wpływ AI na branżę półprzewodników jest coraz silniejszy i wiele wskazuje na to, że utrzyma się przez kolejne lata. Ograniczenia w dostępie do surowców i samych półprzewodników sprawiają, że producentom coraz trudniej nadążyć z produkcją tych technologii pamięci.
Co te niedobory oznaczają dla cen i dostępności?
Wraz z pogłębiającymi się niedoborami popyt na pamięć ze strony centrów danych rozwijających rozwiązania AI powoduje coraz większe problemy z dostępnością komponentów w całej branży IT. Firmy mają trudności z pozyskaniem potrzebnych podzespołów, mierzą się z wydłużonymi terminami dostaw, a w niektórych przypadkach nawet z anulowaniem zamówień.
Tymczasem ceny DRAM systematycznie rosną. Według prognoz prezesa SK Hynix , niedobory mogą utrzymać się nawet po 2028 roku i potrwać do 2030, firmy muszą dostosować swoją strategię IT do tej nowej rzeczywistości.
Jak rozwój AI wpływa na rynek dysków SSD?
Systemy generatywnej AI w dużym stopniu opierają się zarówno na pamięci DRAM, jak i na wydajnych dyskach SSD.
RAM odpowiada za pamięć krótkotrwałą, natomiast dyski SSD służą do trwałego przechowywania danych, co pozwala obsługiwać duże zbiory informacji i usprawniać ich przetwarzanie.
W efekcie rośnie również zapotrzebowanie na dyski SSD wykorzystywane w systemach AI, co ogranicza ich dostępność dla mniejszych i bardziej tradycyjnych centrów danych.
Producenci coraz częściej koncentrują się na wysokowydajnych dyskach SSD klasy enterprise, zoptymalizowanych pod kątem AI, kosztem bardziej uniwersalnych rozwiązań pamięci masowej. To dodatkowo zmniejsza podaż nośników przeznaczonych do standardowych zastosowań w centrach danych, a w konsekwencji wydłuża terminy dostaw i podnosi ceny.
Forbes wprost wiąże utrzymujący się wzrost cen na rynku SSD z rozwojem AI, wskazując, że ceny 30-terabajtowych dysków SSD klasy enterprise wzrosły o 472% między II kwartałem 2025 roku a I kwartałem 2026 roku.
Poznaj ofertę certyfikowanych, odnowionych modułów pamięci i innych komponentów.
W e-shopie Evernex znajdziesz szeroki wybór odnowionych części, w tym RAM, DRAM i SSD, z dostawą nawet w 72 godziny.
Jak wzrost cen RAM wpływa na centra danych klasy enterprise?
Połączenie ograniczonej dostępności i rosnących cen już teraz realnie wpływa na przedsiębiorstwa. Oto najważniejsze obszary, w których firmy odczuwają skutki tej sytuacji w swoich centrach danych:
Dłuższe i mniej przewidywalne terminy oczekiwania
Niezależnie od tego, czy firma chce rozbudować infrastrukturę pamięci w centrum danych, czy zmodernizować serwery, musi liczyć się z istotnymi opóźnieniami w dostawach. To z kolei może wywołać szereg dalszych konsekwencji dla działalności.
Przykładowo, organizacja, która chce wymienić uszkodzony procesor, może czekać na nowy model nawet kilka miesięcy. Taka sytuacja może prowadzić do przedłużających się nieefektywności operacyjnych, a w konsekwencji także do spadku przychodów. Z kolei firma, która chce modernizować infrastrukturę, aby utrzymać konkurencyjność, może zacząć tracić swoją przewagę rynkową.
Wyższe koszty
Gwałtowny wzrost cen DRAM jest w ostatnich miesiącach dobrze udokumentowany. W grudniu 2025 roku serwis The Register informował, że „najwięksi producenci, w tym Dell, Lenovo, HP i HPE, planują podwyżki cen serwerów na poziomie około 15 procent”. Z kolei Tom’s Hardware odnotował „trzykrotne, a w niektórych przypadkach nawet czterokrotne wzrosty” cen pamięci DDR5 w ostatnim kwartale.
Rosnące koszty sprzętu wywierają coraz większą presję na budżety IT przedsiębiorstw, ale to ich nieprzewidywalność sprawia, że planowanie wydatków staje się wyjątkowo trudne. Firma może zarezerwować określoną część budżetu na zakup pamięci, by w momencie finalizacji zamówienia przekonać się, że koszty w międzyczasie znacząco wzrosły.
Niepewność dodatkowo pogłębia fakt, że najwięksi producenci potrafią zmieniać ceny nawet po uzgodnieniu warunków sprzedaży.
Większe ryzyko
Opóźnienia w dostawach sprzętu nie tylko pogłębiają istniejące nieefektywności operacyjne, lecz także zwiększają ryzyko związane z bezpieczeństwem.
Systemy działające na przestarzałym lub niewspieranym sprzęcie mogą w tym czasie nie otrzymywać kluczowych aktualizacji bezpieczeństwa. To sprawia, że stają się bardziej podatne na cyberzagrożenia i naruszenia danych. W niektórych przypadkach firmy są zmuszone do stosowania tymczasowych rozwiązań lub dalszego korzystania ze starszej, niewspieranej infrastruktury.
Bez odpowiedniego wsparcia partnera, świadczącego usługi serwisu pogwarancyjnego (TPM), poleganie na sprzęcie po EOSL może zwiększać ryzyko awarii systemów i występowania luk w zabezpieczeniach.
Ograniczone możliwości skalowania
Pamięć RAM jest kluczowym elementem serwera, ponieważ umożliwia szybkie przetwarzanie danych potrzebne w codziennych operacjach. Bez dostępu do niezbędnych serwerów lub komponentów pamięci firmy mogą nie być w stanie skalować infrastruktury centrów danych zgodnie z planem. W praktyce może to oznaczać trudności w sprostaniu rosnącemu popytowi lub dostosowaniu się do zmieniających się obciążeń.
Jak firmy mogą reagować na niedobory i wzrost cen
The effects of AI’s memory demand are shining a spotlight on an increasingly obvious truth: the linear IT lifecycle and traditional, OEM-established refresh cycles cannot and do not work in the existing market.
Wpływ rosnącego zapotrzebowania AI na pamięć pokazuje coraz wyraźniej, że liniowy model cyklu życia IT i tradycyjne cykle modrnizacji infrastruktury narzucane przez producentów nie sprawdzają się już w obecnych realiach rynkowych.
Rosnące koszty i zakłócenia w łańcuchach dostaw sprawiają, że automatyczne, rutynowe wymiany serwerów przestają być dziś realną opcją..
Jednocześnie dzięki przemyślanym i elastycznym strategiom IT firmy mogą dalej sprawnie prowadzić operacje w centrach danych, a nawet rozwijać swoją infrastrukturę. Przyjrzyjmy się, jak organizacje radzą sobie z niedoborami pamięci, jednocześnie ograniczając koszty infrastruktury IT:
Wydłużanie cyklu życia sprzętu dzięki konserwacji
Kompleksowa konserwacja, aktualizacje i optymalizacja pozwalają wydłużyć cykl życia sprzętu w centrum danych i odsunąć w czasie konieczność odświeżania infrastruktury. Dzięki temu firmy mogą ograniczyć zarówno koszty, jak i problemy związane z dostępnością nowych komponentów.
Po osiągnięciu przez sprzęt dat EOL lub EOSL mogą też przejść na model third-party maintenance, aby nadal utrzymać pełne wsparcie dla starszej infrastruktury. To rozwiązanie wzmacnia bezpieczeństwo i ułatwia zachowanie zgodności z wymaganiami regulacyjnymi.
Usługi serwisowe w tym modelu obejmują m.in.:
- przeglądy
- monitoring
- diagnostykę
- naprawy
- wymianę części
- optymalizacje
Wydłuż cykl życia sprzętu pamięciowego dzięki TPM
Sprawdź, jak eksperckie i kompleksowe usługi Third-Party Maintenance Evernex mogą pomóc w utrzymaniu centrum danych i ograniczeniu kosztów.
Odnowione komponenty
Jeśli procesor lub układ pamięci faktycznie wymaga wymiany albo firma chce po prostu zmodernizować sprzęt, inwestycja w odnowione części pozwala uniknąć zarówno wysokich cen jak i długiego czasu oczekiwania, co jest charakterystyczne dla rynku nowych komponentów.
Ponieważ rynek obiegu wtórnego nie zależy od nowej produkcji, wybór odnowionych zasobów pozwala ominąć problemy łańcucha dostaw dotykające nowe modele, a jednocześnie oznacza znacznie niższe koszty zakupu.
Przykładem jest usługa Spare as a Service – SPaaS™, w ramach której Evernex dostarcza certyfikowane, bezpieczne i odnowione komponenty nawet w ciągu 72 godzin.
Odnowione części dają większą kontrolę nad budżetem, a także umożliwiają szybszą dostawę i wdrożenie.
Certyfikowane odnowione komponenty są przywracane do parametrów zbliżonych do pierwotnych, dzięki czemu zapewniają taką samą wydajność, bezpieczeństwo i niezawodność jak nowe części. To pozwala firmom szybciej i bardziej opłacalnie skalować lub odświeżać infrastrukturę bez pogarszania efektywności operacyjnej.
Przyszłość cen pamięci RAM
Prognozy dotyczące cen pamięci RAM na 2026 rok i kolejne lata wskazują na dalsze wzrosty, mimo krótkotrwałej stabilizacji obserwowanej w ostatnich tygodniach. Aby ograniczyć ryzyko i presję budżetową wynikające z przeciążonych łańcuchów dostaw oraz nieprzewidywalnych cen, firmy muszą dostosować swoją strategię modernizowania i skalowania infrastruktury.
W praktyce oznacza to większy nacisk na wydłużanie cyklu życia istniejącego, nadal użytecznego sprzętu oraz szersze wykorzystanie rozwiązań opartych na gospodarce o obiegu zamkniętym. Wyższa dostępność, krótsze terminy dostaw i niższe ceny sprawiają, że model ten już dziś realnie wspiera biznes.
Rynek polski
oprac. Michał Czerniecki, Sales Director Poland & NCSE
Także w Polsce obserwujemy, że tradycyjny model inwestowania i utrzymania infrastruktury IT coraz częściej nie nadąża za tempem zmian wywołanych przez AI. Jak podaje CRN, w I kwartale 2026 r. rynek ten w Polsce skurczył się o prawie 20% pod względem wolumenu, a jednocześnie ponad dwukrotnie wzrósł wartościowo, co pokazuje skalę presji cenowej. Według tego samego źródła średni wzrost cen RAM w tym okresie przekroczył 160%, a w marcu sięgnął niemal 250% rok do roku.
Benchmark informował, że dyski SSD PCIe NVMe 1 TB były średnio droższe o około 30% niż pod koniec 2025 r. Z kolei CRN wskazuje, że w Polsce sprzedaż SSD spadła o ponad 40% rok do roku, przy jednoczesnym silnym wzroście cen tych nośników.
Firmy potrzebują większej elastyczności, lepszej kontroli kosztów i rozwiązań, które pozwalają wydłużać cykl życia sprzętu bez ograniczania wydajności. Odpowiedzią są nowe modele zarządzania IT, które umożliwiają lepsze zarządzanie sprzętem – finansowo, operacyjnie i środowiskowo.
Oprócz usługi SpaaS, Evernex odpowiada na te potrzeby uzupełniającymi się rozwiązaniami: wynajmem sprzętu na czas trwania projektu, bez konieczności jego zakupu i zamrażania kapitału, oraz programem Buy-Back, który umożliwia odkup nieużywanych zasobów IT.
About the author:
Marko Ristic is an experienced Sales Engineer with over 12 years at Evernex, specializing in infrastructure solutions and Spare as a Service – SPaaS™. As an HPE Brand Specialist, he brings deep expertise across platforms including HPE, HP9000, Integrity, 3PAR, Nimble, Apollo, DEC, and Synergy. Combining strong technical knowledge with a strategic sales approach, Marko drives growth through prospecting, lead generation, and relationship management, while leveraging market insights to optimize inventory, support global sales teams, and enhance customer engagement.
FAQ
Czym jest RAM?
RAM, czyli Random Access Memory, to szybka pamięć krótkotrwała wykorzystywana przez procesor serwera. Tymczasowo przechowuje dane i instrukcje, aby umożliwić ich natychmiastowe przetwarzanie
Czym różni się RAM od DRAM?
DRAM, czyli Dynamic Random Access Memory, to rodzaj pamięci RAM. Ogólnie rzecz biorąc, RAM przechowuje dane tak długo, jak ma zasilanie. DRAM wymaga ciągłego odświeżania danych.
Dlaczego ceny RAM tak mocno wzrosły?
Ceny RAM w ostatnich miesiącach znacząco wzrosły ze względu na ogromny wzrost popytu ze strony hyperscalerów. Boom na AI sprawia, że rynek nie nadąża za zużyciem pamięci, a ograniczona podaż napędza wzrost cen.
Jak oszczędzać na zakupach pamięci RAM?
Firmy mogą ograniczać koszty zakupu pamięci, poprzez wybór certyfikowanych, odnowionych komponentów, zamiast nowych produktów.
Refabrykacja przywraca części do pierwotnych parametrów, a następnie oferuje je w znacznie niższej cenie niż nowe produkty. Takie podejście pomaga uniknąć długiego czasu oczekiwania na sprzęt, który wynika z zakłóceń w łańcuchach dostaw.
